Nowy Numer 29/2018 Archiwum

Szymik o Kilarze

Podczas uroczystości wręczenia Wojciechowi Kilarowi tytułu doktora honoris causa Uniwersytetu Śląskiego laudację wygłosił ks. prof. Jerzy Szymik. O przyznanie zaszczytnego tytułu doktora honoris causa artyście wnioskowała Rada Wydziału Teologicznego. Poniżej prezentujemy pełny tekst laudacji.

Musica, (meta)physica, theologia

Coram angelis psallam Tibi, Domine

Psalm 138,1[1]

 

istnieje tylko rzeczywistość metafizyczna. Tylko tajemnica jest pewna… Na tym paradoksie opiera się sztuka, która nie może istnieć bez metafizycznych i religijnych podstaw

Wojciech Kilar[2]

Przez wiele lat nie umiałem tego nazwać. Czego? Istoty przejmującego doświadczenia spotkania z najbardziej wewnętrznym nurtem muzyki Wojciecha Kilara, samego rdzenia tej sprawy. Czułem ją, do trzewi, do dna serca, ale pozostawałem niemy. Dopiero przeczytany niedawno fragment wspomnień Kardynała Josepha Ratzingera, dał mi język i pozwolił rzecz wyrazić. Fragment ten brzmi następująco:

„Mam wciąż w pamięci koncert, który po przedwczesnej śmierci Karla Richtera prowadził w Monachium Leonard Bernstein. Siedziałem obok ewangelickiego biskupa Johannesa Hanselmanna. Kiedy triumfalnie wybrzmiał ostatni dźwięk jednej z wielkich kantat Bacha, spontanicznie popatrzyliśmy na siebie i równie spontanicznie powiedzieliśmy: «Ten, kto to słyszał, wie, że wiara jest prawdziwa». Muzyka ta wyraża tak niesłychaną siłę obecnej w niej rzeczywistości, że człowiek wie – nie przez wnioskowanie, ale przez wstrząs – że coś takiego nie może pochodzić z pustki; mogło się to zrodzić jedynie z mocy prawdy, która uobecnia się w natchnieniu kompozytora”[3].

Oto istota sprawy, swoiście paradoksalna w uniwersyteckiej auli: człowiek może nabyć wiedzę nie przez logiczne i rozumne wnioskowanie, ale przez wstrząs wywołany muzyką. Człowiek nabywa wiedzę wiary, sięga prawdy - dzięki natchnieniu kompozytora… To jest możliwe, realne. A ponieważ aula ta jest aulą Wydziału Teologicznego, niech po słowach obecnego Papieża wybrzmią w niej słowa Jego wielkiego, Błogosławionego Poprzednika:

„[…] pragnę osobiście pogratulować wspaniałej Missa pro pace […] Majestatyczna prostota, piękno zakorzenione w chrześcijańskiej tradycji i brzmienie oddające wyrastającego zeń polskiego ducha, sprawiają, że utwór ten dostarcza nie tylko estetycznych wrażeń, ale może wyzwalać głęboko religijne przeżycia. […] Jest to bardzo piękna msza. Dziękuję za […] okazję do zadumy nad Bożym i ludzkim kształtem pokoju, który w harmonii muzyki znajduje tak wymowny, niejako pełny wyraz, a w rzeczywistości pozostaje wciąż jeszcze przedmiotem tęsknoty ludzi i narodów. Modlę się, aby harmonia ducha jak najprędzej przepełniła serca wszystkich”[4].

Oto reakcja Jana Pawła II na wstrząs-katharsis wywołany Missa pro pace, na moc prawdy, na muzykę Kilara: modlitwa o harmonię ducha. Nieprzypadkowo jedna z najważniejszych książek, jakie powstały o dziele Kompozytora nosi tytuł Żywioł i modlitwa[5] i mocno akcentuje drogę do duchowej harmonii w życiu i muzyce Kilara.

 

« 1 2 3 4 »
oceń artykuł

Zobacz także

  • Jontek
    22.06.2012 12:16
    Boże, co za pretensjonalny styl. Wydmuszka i kokieteria. I to ma być teologiczna wizytówka Śląska...
    doceń 0

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Reklama

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama